Σάββατο, 7 Φεβρουαρίου 2026, 0:20

Χαλκός στην Ελλάδα: Πώς μια κρίσιμη πρώτη ύλη φέρνει τη χώρα στο επίκεντρο του ευρωπαϊκού σχεδιασμού

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις ευρωπαϊκές χώρες με καταγεγραμμένο μεταλλευτικό δυναμικό σε χαλκό, χρυσό και άλλα μέταλλα στρατηγικής σημασίας

Για χρόνια, ο χαλκός θεωρούνταν ένα σχετικά «παραδοσιακό» μέταλλο για τις κατασκευές και τη βιομηχανία, απαραίτητο για καλώδια, σωληνώσεις και ηλεκτρολογικές εγκαταστάσεις. Σήμερα, ωστόσο, έχει μετατραπεί σε έναν από τους πλέον στρατηγικούς πόρους της παγκόσμιας οικονομίας. Τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, οι ανανεώσιμες πηγές, τα ηλεκτρικά οχήματα και τα data centers που αναπτύσσονται ραγδαία λόγω της τεχνητής νοημοσύνης, στηρίζονται σε τεράστιες ποσότητες του μετάλλου, ενώ η γεωπολιτική διάσταση της διαθεσιμότητάς του επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο.

Η διεθνής συζήτηση γύρω από τις κρίσιμες πρώτες ύλες εντάθηκε τους τελευταίους μήνες, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τις εξελίξεις στην Ουκρανία και τη Γροιλανδία, όπου το ενδιαφέρον μεγάλων δυνάμεων για τον υπόγειο πλούτο των εν λόγω περιοχών, ανέδειξε πόσο καθοριστικός έχει γίνει ο έλεγχος των μεταλλευτικών πόρων στον παγκόσμιο ανταγωνισμό.

Σε αυτό το περιβάλλον, η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί να ενισχύσει την ασφάλεια εφοδιασμού της, στρέφοντας το βλέμμα στην αξιοποίηση κοιτασμάτων εντός των συνόρων της και θεσπίζοντας τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό για τις Κρίσιμες Πρώτες Ύλες (Critical Raw Materials Act), ένα κανονιστικό πλαίσιο που θέτει στόχους για την αύξηση της ευρωπαϊκής παραγωγής και επεξεργασίας στρατηγικών μετάλλων και προβλέπει ταχύτερες διαδικασίες αδειοδότησης για έργα που χαρακτηρίζονται στρατηγικής σημασίας. Σε επόμενο στάδιο, η Κομισιόν παρουσίασε και την πρωτοβουλία RESourceEU, η οποία μεταφράζει αυτή τη στρατηγική σε πιο συγκεκριμένα εργαλεία εφαρμογής, χρηματοδότησης και επενδυτικής στήριξης, ανοίγοντας την πρόσβαση του εξορυκτικού κλάδου σε ευρωπαϊκά κεφάλαια στα οποία μέχρι τώρα δεν είχε πρόσβαση.

Ο χαλκός περιλαμβάνεται στο ευρύτερο σύνολο των μετάλλων που βρίσκονται στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την ενεργειακή μετάβαση και τον ψηφιακό μετασχηματισμό. Η S&P Global εκτιμά ότι η παγκόσμια ζήτηση για χαλκό θα αυξηθεί αισθητά μέσα στα επόμενα δεκαπέντε χρόνια, από περίπου 28 εκατ. τόνους το 2025 σε σχεδόν 42 εκατ. τόνους έως το 2040. Την ίδια στιγμή, η παραγωγή του παραμένει γεωγραφικά συγκεντρωμένη, με μεγάλο μέρος των αποθεμάτων να βρίσκεται σε περιοχές του πλανήτη, πολιτικά ασταθείς ή γεωπολιτικά ευαίσθητες, γεγονός που ενισχύει τις ανησυχίες για την ανθεκτικότητα των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις ευρωπαϊκές χώρες με καταγεγραμμένο μεταλλευτικό δυναμικό σε χαλκό, χρυσό και άλλα μέταλλα στρατηγικής σημασίας. Στη χώρα μας έχουν δρομολογηθεί ορισμένα μεγάλης κλίμακας έργα που στοχεύουν στην αξιοποίηση αυτού του δυναμικού. Το υπό κατασκευή μεταλλείο της Ελληνικός Χρυσός, θυγατρικής της Eldorado Gold, στις Σκουριές στη Χαλκιδική που θα τεθεί σε λειτουργία μέσα στο 2026, συγκαταλέγεται μεταξύ των μεγαλύτερων μεταλλευτικών επενδύσεων που υλοποιούνται σήμερα στη χώρα.

Παράλληλα, η Eldorado Gold ανακοίνωσε πριν λίγες ημέρες την ανακάλυψη νέων κοιτασμάτων χρυσού, αργύρου και χαλκού στη Χαλκιδική, ως αποτέλεσμα του ερευνητικού της προγράμματος, εξέλιξη που δημιουργεί προοπτικές για μελλοντικά έργα σε ευρωπαϊκό έδαφος.

Το έργο στις Σκουριές εντάσσεται στο ευρύτερο χαρτοφυλάκιο δραστηριοτήτων της Ελληνικός Χρυσός στα Μεταλλεία Κασσάνδρας, που περιλαμβάνει και το ενεργό μεταλλείο της Ολυμπιάδας, ενώ στα σχέδια της Μεταλλεία Θράκης, επίσης θυγατρικής της Eldorado Gold, σχεδιάζεται το μεταλλευτικό έργο στο Πέραμα Έβρου. Συνολικά, οι επενδύσεις του ομίλου στη χώρα αποκτούν σημασία που υπερβαίνει τα όρια μιας εταιρικής στρατηγικής και τοποθετούνται χρονικά σε μια συγκυρία κατά την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει να ενισχύσει την εγχώρια παραγωγή στρατηγικών μετάλλων.

Στο επίκεντρο αυτής της συζήτησης βρίσκεται και το ρυθμιστικό πλαίσιο που διέπει την ανάπτυξη τέτοιου είδους έργων. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι διαδικασίες αδειοδότησης παραμένουν πολύπλοκες και χρονοβόρες, δημιουργώντας εμπόδια στην υλοποίηση σύγχρονων μεταλλευτικών επενδύσεων, οι οποίες καλούνται πλέον να συμμορφώνονται με αυστηρά περιβαλλοντικά και κοινωνικά πρότυπα. Παράλληλα, η ανάγκη προσέλκυσης κεφαλαίων για μεγάλης κλίμακας projects καθιστά κρίσιμη τη διαθεσιμότητα ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων που θα μπορούσαν να στηρίξουν έργα στρατηγικής σημασίας.

Τα έργα της Eldorado Gold στην Ελλάδα έχουν θέσει τις βάσεις για ένα νέο πρότυπο ρυθμιστικής και επενδυτικής ωριμότητας, αναβαθμίζοντας συνολικά την εμπειρία της χώρας στον συγκεκριμένο τομέα και δημιουργώντας προϋποθέσεις, ώστε αυτή η εμπειρία να αξιοποιηθεί και σε μελλοντικές μεταλλευτικές επενδύσεις, στο πλαίσιο της ενίσχυσης της πρόσβασης σε κρίσιμες πρώτες ύλες.

Πηγη: in.gr